جمال الدين محمد الخوانساري

253

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

6003 طول الاعتبار يحدو على الاستظهار . درازى عبرت گرفتن ميراند بر پشت محكم كردن . مراد به « عبرت گرفتن » فكر كردنست وپى بردن از چيزها به آن چه استنباط از آنها توان كرد . و « ميراند بر پشت محكم كردن » يعنى مىدارد آدمي را بر اين كه در هر باب احتياط كند وپشت خود را محكم گرداند وكارى را كه احتمال زيان وخسران در آن باشد نكند . 6004 طول الاصطبار من شيم الأبرار . درازى صبر كردن از خصلتهاى نيكوكاران است . 6005 طول القنوت والسّجود ينجى من عذاب النّار . درازى قنوت وسجود رستگار مىگرداند از عذاب آتش . مراد به « قنوت » قنوت نماز است يا مطلق دعا خواندن ، يا ايستادن در نماز . ومراد به « سجود » سجود نماز است ، يا مطلق خضوع وفروتنى كردن . 6006 طالب الأدب احزم من طالب الذّهب . طلب كنندهء أدب دور انديش ترست از طلب كنندهء طلا . مراد به « طلب كردن أدب » آموختن آنست ، و « بودن طلب كنندهء آن دور انديش‌تر از طلب كنندهء طلا » ظاهرست چه سود آن در دنيا وآخرت عظيم است وزيان وخسران را بآن راهى نيست ، بخلاف طلا كه بسا باشد كه سبب زيان وخسران دنيا وآخرت هر دو گردد ، وبر فرضى كه نشود وسود برد از آن در هر دو سرا ، سود آن برابرى با سود آداب نكند ومراد به « أدب » آدابى است كه در شريعت مقدّسه از براي هر كارى مقرّر شده ، وگاه باشد كه شامل بعضي آداب حسنه نيز باشد كه ميان مردم شايع شده باشد هر چند در شرع أقدس وارد نشده باشد ، وممكن است كه مراد بآن سنگين بودن وتنگ ظرف نبودن باشد .